چهارده خرداد در تقویم انقلاب اسلامی، تنها یک تاریخ تکراری در گردش سالیانه نیست؛ بلکه ایستگاهی راهبردی برای بازاندیشی در مسیر تمدنی ایران معاصر محسوب میشود و پیام رهبر معظم انقلاب نیز، درسهایی را با خود همراه دارد. چهارده خرداد در تقویم انقلاب اسلامی، تنها یک تاریخ تکراری در گردش سالیانه نیست؛ بلکه ایستگاهی راهبردی برای بازاندیشی در مسیر تمدنی ایران معاصر محسوب میشود.این روز، یادآور وداع با معمار کبیر انقلاب، حضرت امام خمینی (ره) و همزمان سالگرد آغاز رهبری شهید آیتاللهالعظمی امام خامنهای (اعلیاللهمقامه الشریف) است؛ رهبری که قریب به چهار دهه، پرچم مکتب امام کبیر را بر دوش کشید و با نظامسازی و جامعهپردازی، انقلاب را از مرحلهٔ پیروزی به مرحلهٔ تثبیت و تعمیق هدایت کرد.امسال، این مناسبت با عید سعید غدیر تلاقی یافته است؛ تلاقی مبارک و معناداری که خود حامل پیامی عمیق دربارهٔ ماهیت ولایت، امامت و حکمرانی دینی در عصر غیبت است.در چنین بستر تاریخی و اعتقادیای، پیام مقام معظم رهبری حضرت آیتالله امام سید مجتبی حسینی خامنهای (مدظلهالعالی) که در ۱۴ خرداد ۱۴۰۵ و در حرم معمار کبیر انقلاب اسلامی منتشر شد، از حیث محتوا و افقبینی، فراتر از یک بیانیهٔ مناسکی و بزرگداشتی ارزیابی میشود.
این پیام در شرایطی صادر شده است که جهان اسلام و بهویژه محور مقاومت، دوران حساس و بیسابقهای را پشت سر میگذارد. از یک سو، شهادت رهبر فرزانهٔ انقلاب، امام خامنهای، ضربهای عاطفی و راهبردی بود که بسیاری از معادلات را تحت تأثیر قرار داد. از سوی دیگر، قیام عظیم و بیسابقهٔ دهها میلیونی مردم ایران از بامداد ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون، نشان داد که ملت ایران نهتنها دچار وقفه و انفعال نشده، بلکه با «بعثتی تازه» به سطحی از بلوغ و آمادگی جمعی دستیافته است که نظیر آن در تاریخ معاصر کمنظیر است.در چنین مقطع حساسی، رهبر معظم انقلاب در موسم طلیعه زعامت خود بر امت، با نگاه فرازمانی و فرامکانی، تحلیل دقیقی از ماهیت تحولات ارائه میدهند.ایشان با اشاره به شکست قاطع دشمن در میدان نبرد نظامی و میدانی، و همچنین تحقیر پرمعنایی که برای نظام سلطه در منطقه و جهان رقم خورده است، هشدار میدهند که دشمن اکنون تمام توان خود را به سمت «جنگ ترکیبی» معطوف کرده است. این جنگ، نقطهٔ کانونی خود را بر دو محور اصلی قرار داده: " تضعیف تابآوری مردم و ایجاد خطا در دستگاه محاسباتی مسئولان"
از این منظر، پیام ۱۴ خرداد را باید منشوری راهبردی برای عبور از پیچ تاریخی کنونی تلقی کرد. این پیام نهتنها برای عموم مردم که برای نخبگان، سیاستگذاران، رسانهها و بهویژه مسئولان اجرایی کشور حاوی تکالیف روشن و هشدارهای قاطعانه است. در این یادداشت، با استخراج ده درس اصلی از این پیام، تلاش میشود تا ابعاد مختلف این منشور راهبردی برای مخاطب تبیین گردد؛ درسی که از غدیر و ولایت آغاز میشود، به مکتب امام و رهبر شهید میرسد و در نهایت، نقشهٔ روشنی برای مقابله با جنگ ترکیبی دشمن و ساختن آیندهای درخشان برای ایران عزیز ترسیم میکند.
درس اول: غدیر، الگوی جامع حکمرانی و اسوۀ شخصیتی برای همهغدیر فقط یک رویداد تاریخی نیست؛ بلکه «روز عهد معهود و میثاق مأخوذ» و تبیینکننده تکلیف مدیریت جامعه و نظام اسلامی است. حضرت علی (ع) از ولادت در کعبه تا شهادت، «اسوۀ اعلی و الگویی جامع» برای کودک، جوان، پیر، نخبه و رهبر است؛ بنابراین هر قشری از جامعه باید سبک زندگی، مدیریت و مجاهدت خود را از امیرالمؤمنین (ع) الگوبرداری کند. سند افتخار امامین انقلاب نیز همین تأسی به علی بن ابیطالب (ع) بوده است.
درس دوم: خمینی کبیر؛ شخصیتی مشهور اما کمتر شناخته شدهامام خمینی (ره) با وجود شهرت جهانی، هنوز در عمق شخصیت و خط فکری خود برای بسیاری از مردم، بهویژه نسل جوان، ناشناخته است. درک و شناخت عمیق از راه و هدف نورانی او، چراغ راه آینده ایران اسلامی است. ازاینرو، سالگرد امام نباید فقط به بزرگداشت شکلی تبدیل شود، بلکه فرصتی برای تفکر، گفتگو و بازخوانی مستمر «مکتب امام» است؛ مکتبی که زیربنای آن «قیام لله» است.
درس سوم: قیام لله؛ زیربنای مکتب امام و رمز نزول برکات الهیاساسیترین اصل در مکتب امام خمینی (ره) «قیام لله» است. خداوند در آیه ﴿وَالَّذینَ جاهَدوا فینا لَنَهدِیَنَّهُم سُبُلَنا﴾ فرموده که هر حرکت الهی، موجب هدایت ویژه خداوند میشود. نمونههای عینی این قیام عبارتاند از: ۱۵ خرداد ۱۳۴۲، ۱۲ بهمن ۱۳۵۷، ۱۴ خرداد ۱۳۶۸ و مهمتر از همه، قیام دهها میلیونی پس از شهادت رهبری عزیز از ۱۰ اسفند ۱۴۰۴ تا کنون. «بعثت ملت ایران» یک اتفاق مقطعی نبود، بلکه یک جریان مستمر است که هر بار در یک فاجعه یا فرصت تاریخی، خود را بازتولید میکند. رمز تداوم این بعثت، تمسک به «قیام لله» است.
درس چهارم: امام و رهبر شهید؛ دو شخصیت در امتداد یک مکتبمکتب خامنهای عزیز، همان مکتب خمینی کبیر در امتداد اسلام ناب محمدی (ص) است. امام تحول را پدید آورد و رهبر شهید، نظامسازی و جامعهپردازی را برای تعمیق، گسترش و استمرار آن انجام داد. امام ملت را بیدار کرد و رهبر شهید به جوانان اعتماد کرد و جامعه را به سطحی از آمادگی رساند که پس از شهادتش، نصاب تازهای از بعثت شکل گرفت. تداوم انقلاب بدون تداوم فکری و عملی مکتب امام و رهبری شهید ممکن نیست. این دو نور، از هم جدا نیستند.
درس پنجم: هویت ایرانیِ مؤمن، شجاع و باهوش (شعار «ما میتوانیم»)از آموزههای تکرارشونده رهبر شهید این بود که: ملت ایران، ملتی مؤمن، باهوش و شجاع است؛ مردم صاحبان اصلی کشور و منشأ قدرت هستند؛ و این مردم هر تحول صحیحی را که دنبال کنند میتوانند رقم بزنند و این همان عینیتبخشیدن به شعار «ما میتوانیم» است. خدشه در اعتمادبهنفس ملی، یأس از توانمندی مردم و القای ضعف، دقیقاً نقطه هدف دشمن است.
درس ششم: علت دشمنی آمریکا و نظام سلطه با ایراننظام سلطه به رهبری آمریکا با «یک ایران قوی و مستقل و برخوردار از انواع مزایا در مرز شرقی جغرافیای پوچ و دروغین اسرائیل بزرگ (شرق فرات)» مشکل دارد. رژیم صهیونیستی «پاسگاه نظامی جعلی» سلطه است که نزدیک ۸۰ سال پیشساخته شده است. حمایت از مظلوم وظیفه اسلامی، انسانی و ایرانی است. ذات منازعه، نه سرزمینی که وجودی و هویتی است. ایران مستقل و قوی، با پروژه «اسرائیل بزرگ» ناسازگار است.
درس هفتم: ماهیت جنگ ترکیبی دشمن پس از شکست نظامیدشمن در نبرد نظامی و میدانی (خیابان) شکستخورده و تحقیری پرمعنا و عمیق را تجربه کرده است. به همین دلیل کید خود را در جنگ ترکیبی بر دونقطه متمرکز ساخته است: اول، تابآوری مردم؛ دوم، ایجاد خطا در دستگاه محاسباتی مسئولان. پیروزی در جنگ سخت به معنای پایان خطر نیست. دشمن اکنون از راه تضعیف روحیه مردم و محاسبات غلط مسئولان وارد شده است.
درس هشتم: ابزارهای دشمن و وظایف مردم در جنگ ترکیبیابزار اصلی دشمن در جنگ ترکیبی، کاشت بذر تردید، یأس، ترس، بدگمانی و اختلاف است. در مقابل، وظیفه مردم عبارت است از: ایستادگی، روشنبینی، حفظ وحدت و انسجام، اعتماد متقابل، و همصدایی نکردن با دشمن. مردم تنها با این پنج ویژگی میتوانند نقشه شوم دشمن را خنثی کنند. هرگونه یأس و بدگمانی در جامعه، عملاً صدای دشمن را تقویت میکند.
درس نهم: هشدار شدید به مسئولان (هر اقدامی که موجب بدبینی و سرخوردگی مردم شود، کمک به دشمن است)قویترین بخش پیام، هشداری صریح به مسئولان است: «هرگونه اقدامی که موجب بدبینی و سرخوردگی آحاد مردم شود، نوعی کمک به دشمن این کشور و مردمانش محسوب میگردد.» در شرایط جنگ ترکیبی، عملکرد نامطلوب، فساد، تفرقهافکنی، یا بیتوجهی به مطالبات مردم، نه یک اشتباه مدیریتی، بلکه عملاً «همکاری با دشمن» تلقی میشود.
درس دهم: فرصت جدید برای معرفی مکتب امامین انقلاب به جهان (نقش جوانان و نخبگان)شهادت رهبر، فرصت تازهای برای معرفی عملی مکتب خمینی کبیر و خامنهای عزیز بهعنوان رهبران مظلوم، اما مقتدر و پیروز در سراسر جهان فراهم کرده است. این نقش بر عهده جوانان، نخبگان، اهل فکر و هنر است. نه فقط دفاع از نظام، بلکه صادرات الگو مانند: "اسلام ناب" ، "قیام لله"، "عزتمندی در برابر سلطه" و.... یک وظیفه تمدنی است. ابزار آن نیز فقط سلاح نیست؛ بلکه اندیشه، هنر و روایتگری است.
نتیجه گیری : پیام ۱۴ خرداد ۱۴۰۵ رهبر معظم انقلاب، یک بیانیه سیاسی ساده نیست؛ بلکه منشوری جامع برای زیست مؤمنانه، انقلابی و هوشمندانه در شرایط جنگ ترکیبی است.این پیام، هم مردم را به بصیرت، وحدت و امید فرامیخواند و هم به مسئولان هشدار میدهد که هرگونه کوتاهی، تفرقه یا ایجاد یأس، کمک به دشمن محسوب میشود.در سالگرد امام خمینی (ره) و گرامیداشت یاد "رهبر شهید آیتالله العظمی امام خامنهای"، وظیفه همگانی است که از این درسها برای ساختن «ایران قوی» و تداوم مسیر بعثت ملی بهره ببریم.تاریخ انقلاب اسلامی نشان داده است که هر گاه ملت و رهبری در مسیر «قیام لله» هماهنگ بودهاند، قلههای فتحنشدنی نیز فتح شدهاند؛ و اینک نیز با اتکا به همین سنت الهی، آینده از آنِ صاحبان بصیرت و استقامت خواهد بود.
